Paragraf na drodze 12/2012

Wykładnia prawa

Marcin Sala-Szczypiński
Problemy cywilnoprawnej ochrony godności i prywatności w przestrzeni ruchu drogowego
Protection of the dignity and privacy of road users under civil law

Streszczenie
Artykuł dotyczy problematyki ochrony dóbr osobistych, odniesionej do sytuacji naruszenia godności innego uczestnika ruchu drogowego. Na tle szeroko przedstawionego stanu prawnego dotyczącego ochrony dóbr osobistych autor omawia wybrane sytuacje, w których może dojść do naruszenia dóbr osobistych w postaci godności i prywatności, w związku z występowaniem w roli uczestnika ruchu drogowego. Dotyczy to w szczególności wypowiadania się na temat umiejętności innych kierowców, stawiania zarzutu popełnienia wykroczenia, a także geolokacji pracownika-kierowcy przez pracodawcę.

Słowa kluczowe
Dobra osobiste, godność, prywatność, interes społeczny, monitoring pracownika.

Abstract
The article concerns the issue of the protection of personality rights in relation to a situation of violation of the dignity of another road user. Against the background of the general legal situation concerning protection of personality rights, the author discusses selected situations in which personality rights in the form of dignity and privacy may be violated in the context of road use. In particular, this concerns expressing an opinion on the subject of the abilities of other drivers, making a complaint about committing an offence, and also geolocating an employee-driver by an employer.

Key Words
Personality rights, dignity, privacy, public interest, monitoring of an employee.


Andrzej Skowron
Opinia biegłego. Uwagi o granicach opiniowania - okiem praktyka
Expert's opinion. Notes on the limits of expert witnessing - from the perspective of a practitioner

Streszczenie
Granice opiniowania, w szczególności w sprawach „drogowych”, należą do jednego z bardziej kontrowersyjnych problemów w obrębie procedur sądowych. Poniższy tekst zaledwie dotyka problemów, które pojawiają się w związku z pytaniem, o co nie powinien pytać biegłego organ procesowy, a także, czego biegłemu sądowemu nie wolno. Stanowi też próbę odmiennego spojrzenia na okoliczności, które mogą być przedmiotem opinii.

Słowa kluczowe
Biegły sądowy, granice opiniowania, typ czynu zabronionego, związek przyczynowy, skutek przestępny, art. 193 k.p.k.

Abstract
The limits of expert witnessing, in particular in matters relating to “road use” are among the most controversial issues in judicial proceedings. The article below barely scratches the surface of issues linked to what a court should not ask an expert witness and what an expert witness is not allowed to do. It also constitutes an attempt to give a different perspective on circumstances which may be the subject of an expert opinion.

Key Words
Expert witness, limits of expert witnessing, type of offence, causal relationship, criminal consequence, Art. 193 Code of Criminal Procedure.


Beata Zborowska
Odpowiedzialność cywilna za szkody wyrządzone w ruchu drogowym bez winy kierowcy, w świetle orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej
Civil liability for damage caused in road traffic, that is not the driver’s fault, in the decision of the European Union Tribunal of Justice

Streszczenie
Artykuł stanowi analizę treści wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 23 października 2012 r. (sygn. C-300/10) w sprawie ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej za szkody wynikające z ruchu pojazdów mechanicznych. W tym orzeczeniu prejudycjalnym uznano, że w przypadku zderzenia się pojazdów silnikowych, powodującego uszkodzenia ciała pasażera jednego z tych pojazdów, gdy winy nie można przypisać żadnemu z kierowców tych pojazdów, państwa członkowskie mogą w przepisach krajowych ograniczyć lub wyłączyć odpowiedzialność cywilną ubezpieczonych. W artykule przedstawiono skutki analizowanego orzeczenia Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości dla obywateli Unii Europejskiej.

Słowa kluczowe
Ubezpieczenie OC za szkody wynikające z ruchu pojazdów mechanicznych; prawo do odszkodowania z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia OC za szkody wynikające z ruchu pojazdów mechanicznych; odpowiedzialność cywilna ubezpieczonego; przyczynienie się ofiary do powstania szkody; ograniczenie prawa do odszkodowania.

Abstract
The article is an analysis of the ruling of the Court of Justice of the European Union of 23 October 2012 (ref. C-300/10) in the matter of liability insurance (third party car insurance) for damage resulting from the use of motor vehicles. In this preliminary ruling, it was deemed that in the case of a collision between motor vehicles, resulting in injury to the body of a passenger of one of these vehicles, when blame cannot be ascribed to any of the drivers of these vehicles, member countries may, in their national legislation, limit or exclude the civil liability of the insured. In the article, the consequences of the analysed ruling of the European Union Tribunal of Justice for citizens of the European Union have been presented.

Key Words
Liability insurance (third party car insurance) for damage resulting from the use of motor vehicles; the right to compensation due to compulsory liability insurance for damage resulting from motor vehicle traffic; civil liability of the insured; contribution of the victim to the occurrence of the injury; restriction of the right to compensation.


Z wokandy sądowej

Lech K. Paprzycki
Gdy dowód z DNA nie wystarcza
When DNA evidence is not sufficient

Streszczenie
Na kanwie postępowania w sprawie wypadku drogowego, w którym podstawowym problemem było ustalenie, która z dwóch osób jadących samochodem kierowała nim w chwili wypadku, autor zwraca uwagę na niebezpieczeństwo „zafascynowania się” organu procesowego wagą naukowego dowodu „najnowszej generacji”, jakim niewątpliwie jest dowód z DNA. Przypomina, że dowód ten sam w sobie nie może świadczyć o sprawstwie czynu zabronionego przez osobę, która ten ślad na miejscu przestępstwa zostawiła, dopóki nie zostanie ustalone, w jakich okolicznościach ślad ten powstał. Wskazuje na konieczność równoległego gromadzenia w sprawie wszelkich innych, dostępnych dowodów.

Słowa kluczowe
Dowód z DNA, osoba sprawcy, wypadek drogowy.

Abstract
Against the background of judicial proceedings in the case of a road accident in which the basic problem was establishing which of two persons travelling by car was driving it at the moment of the accident, the author draws attention to the danger of “fascination” on the part of judicial bodies with the scientific weight of the “newest generation” of evidence – DNA evidence undoubtedly falls into this category. He reminds us that such evidence in itself cannot attest to the commission of a crime by a person who has left such a trace at the scene of the crime until the circumstances in which this trace arose have been established. He indicates the need for parallel collection of all other available evidences in the case.

Key Words
DNA evidence, the perpetrator, traffic accident.


Trybuna "Paragrafu"

Konrad Politowicz
Dla kogo ograniczenia prędkości?
To whom does the speed limit apply?

Streszczenie
Artykuł dotyka problemu uczestniczenia rowerzystów w sferze publicznego ruchu drogowego, zwłaszcza w odniesieniu do problemu ograniczeń prędkości w ruchu pojazdów oraz ich egzekwowania w stosunku do rowerzystów. Autor podejmuje próbę oceny, czy obecne regulacje są wystarczające, aby przy uznaniu rowerzystów za równorzędnych uczestników ruchu, zapewnić należyte przestrzeganie gwarancji bezpieczeństwa tak z ich strony, jak również dla nich samych. Analizuje możliwości i potrzebę wzmożenia kontroli ruchu rowerowego oraz potencjalnie płynące stąd skutki

Słowa kluczowe
Ruch pojazdów, rowerzyści, ograniczenie prędkości, kontrola prędkości, wypadki drogowe, szkolenie kierujących.

Abstract
The article concerns the issue of use of public roads by cyclists, especially in relation to the issue of speed limits for road traffic and also their enforcement in relation to cyclists. The author attempts to assess whether current regulations are sufficient – with recognition of cyclists as equal road users – to ensure due compliance with road safety principles both by them and for them. He analyses various possibilities and the need for increased monitoring of cycle traffic and also the potential consequences.

Key Words
Vehicle traffic, cyclists, speed limit, speed control, road accidents, training for drivers.