Paragraf na drodze 2/2011

Wykładnia prawa

Aleksander Herzog
Niezastosowanie się do art. 78 ust. 4 prawa o ruchu drogowym w świetle ostatniego orzecznictwa Sądu Najwyższego
Failure to comply with Article 78 Section 4 of the Road Traffic Act in the light of recent Supreme Court rulings

Streszczenie
W artykule przedstawiono problemy prawnej oceny niezastosowania się przez właściciela lub posiadacza pojazdu do obowiązku wskazania na żądanie uprawnionego organu, komu powierzył pojazd do kierowania lub użytkowania w oznaczonym czasie - na tle dwóch zapadłych ostatnio orzeczeń Sądu Najwyższego. Przedstawiając poglądy wyrażone w tych orzeczeniach, a także różne związane z nimi problemy, wyrażono krytyczną ocenę stanowiska Sądu Najwyższego co do kwalifikacji prawnej takiego zachowania.

Słowa kluczowe
Pojazd, kierowanie lub użytkowanie, obowiązek wskazania, uprawniony organ, kwalifikacja prawna.

Abstract
The author presents a legal assessment of non-compliance by the owner or registered keeper of a vehicle with the obligation to indicate - at the request of an authorised body - to whom the vehicle was entrusted to drive or use in a given period, against the background of two rulings handed down recently by the Supreme Court. The author presents the views expressed in these rulings, and also various issues linked with them and gives a critical evaluation of the stance of the Supreme Court as to the legal classification of such behaviour.

Key Words
Vehicle, driving or using, obligation to indicate, authorised body, legal classification.


Bolesław Kurzępa
Usunięcie pojazdu z drogi
Removing a vehicle from a road

Streszczenie
Na kanwie przypadku niezasadnego usunięcia przez straż miejską samochodu jako porzuconego na parkingu, autor - na tle wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego - omawia prawne aspekty możliwości zniesienia, w trybie postępowania administracyjnego, skutków takiego działania straży. Podzielając pogląd wojewódzkiego sądu administracyjnego, że w tej sprawie nie jest możliwe wniesienie do sądu administracyjnego skargi na czynności straży miejskiej w przedmiocie usunięcia pojazdu w trybie art. 50a prawa o ruchu drogowym, przedstawia prawne komplikacje mające wpływ na ten stan rzeczy.

Słowa kluczowe
Porzucenie pojazdu, usunięcie pojazdu z drogi, postępowanie odwoławcze.

Abstract
Against the background of a case of illegitimate removal by the city guard of an abandoned car at a car park - adjudicated at a regional administrative court - the author discusses legal aspects of the possible revocation, via administrative proceedings, of the results of such action by the city guard. Sharing the view of the regional administrative court that in this matter it is not possible to file a complaint at an administrative court for the removal of the vehicle by the city guard under Article 50a of the Road Traffic Act, the author presents legal complications having an influence on this state of affairs.

Key Words
Abandoning a vehicle, removal of a vehicle from a road, appeal.


Z wokandy sądowej

Lech K. Paprzycki
Procesowa "schizofrenia" oskarżenia
The judicial "schizophrenia" of the accusation

Streszczenie
Sprawa, o której tu mowa, dotyczyła wypadku drogowego, w którym śmierć poniosła przypadkowa osoba, a kolejna została lekko ranna w wyniku potrącenia przez kierowcę samochodu osobowego, który nadjechał do miejsca zdarzenia tuż po wypadku. Cechą charakterystyczną w tej sprawie było to, że prokuratura początkowo oskarżyła jednego z uczestników, a gdy zapadł wyrok uniewinniający tego kierowcę - oskarżyła drugiego uczestnika, posługując się tym samym materiałem dowodowym, w tym tymi samymi opiniami biegłych, które uprzednio krytykowała. Tytułowa schizofrenia jest przytoczonym przez autora określeniem, jakiego w stosunku do oskarżenia użył sąd okręgowy, uniewinniając również tego drugiego oskarżonego.

Słowa kluczowe
Wypadek drogowy, nieuprawnione oskarżenie, in dubio pro reo.

Abstract
The case described here concerns a road accident, in which a random person was killed, and another was lightly wounded as a result of being knocked down by the driver of a car, which had driven up to the scene of the accident just after it happened. The characteristic feature of this case was that the prosecutor's office initially accused one of the participants, and when a verdict acquitting this driver was handed down, it accused the second participant, using the same evidence material including the same expert opinions which it had previously criticised The schizophrenia referred to in the title by the author was the term used by the regional court to describe the accusation, when it decided to acquit the second accused as well..


Z problemów rekonstrukcji wypadków i opiniowania

Andrzej Gajek, Stanisław Walczak
Wpływ niesprawności układu hamulcowego na proces hamowania samochodu osobowego na suchej nawierzchni drogi
Effect of braking system inefficiency of car braking process on dry road surface

Streszczenie
W artykule przedstawiono porównawczo wyniki badań drogowych i komputerowej symulacji procesu hamowania samochodu osobowego z niesprawnym układem hamulcowym, na suchej nawierzchni asfaltowej. Niesprawność hamulców polegała na nierównej wartości momentów hamujących kół prawej i lewej strony pojazdu. W badaniach drogowych wywoływano określoną nierówność momentów hamujących w następujących wariantach: dla kół samej osi przedniej, samej osi tylnej oraz jednocześnie dla obu osi. Wyniki badań drogowych w postaci charakterystyk wybranych parametrów ruchu pojazdu w funkcji czasu lub drogi porównano z wynikami symulacji komputerowej. Symulację przeprowadzono z zastosowaniem popularnych programów do rekonstrukcji przebiegu wypadków drogowych: PC-Crash i V-SIM. Przeanalizowano różnice między wynikami badań drogowych i symulacji.

Słowa kluczowe
Hamowanie samochodu, niesprawny układ hamulcowy, symulacja, rekonstrukcja wypadku.

Abstract
The paper presents a comparative analysis of the results of road tests and computer simulation of the braking process of a car with inefficient braking system, on a dry road surface. The inefficiency was due to asymmetrical brake moments on the car right and left sides. In the road tests the asymmetry of the brake moments was created separately for the front wheels only, rear wheels only and for both axles simultaneously. The results of road tests as characteristics of some vehicle motion parameters in the function of time or distance were compared with the results of computer simulation. Two popular programs for road accident reconstruction: PC-Crash and V-SIM were applied in simulations. The differences between road test and simulation results were analysed.

Key Words
Car braking, inefficient braking system, simulation, road accident reconstruction.


Wojciech Wach
Weryfikacja symulacji zderzenia pojazdów ze względu na niepewność modelowania
Verification of vehicle collision simulation in respect of modeling uncertainty

Streszczenie
Artykuł dotyczy zagadnień eksperymentalnej weryfikacji programów do symulacji zderzeń i ruchu pojazdów, wykorzystywanych w rekonstrukcji wypadków drogowych oraz niepewności modelowania. Niepewność ta pojawia się wówczas, gdy różne modele tego samego zjawiska fizycznego generują zróżnicowane wyniki. Scharakteryzowano kilka modeli matematycznych. Przeprowadzono obliczenia weryfikacyjne, wykorzystując ten sam zbiór danych pochodzących z rzeczywistej próby zderzeniowej. Przeprowadzono analizę jakości wyników ze względu na różne kryteria. Wskazano na źródła niepewności wyników, przeprowadzono dyskusję ze szczególnym uwzględnieniem niepewności modelowania oraz sformułowano wnioski.

Słowa kluczowe
Symulacja, zderzenie, weryfikacja, niepewność modelowania.

Abstract
The paper presents an introduction to the problems of uncertainty of impact mechanics and post-impact movement of vehicles, using different mathematical models. Modeling uncertainty occurs when two or more mathematical models give different results of the same physical problem. A set of simulation programs was described. Verification calculations taking into account the same set of data were conducted. Analysis of quality results in relation to different criteria was performed. The sources of results uncertainties were indicated and discussed.

Key Words
Simulation, impact, verification, uncertainty, modeling uncertainty.


Materiały szkoleniowe

Sławomir Pytel
Czas reakcji kierowcy w praktyce opiniowania wypadków drogowych
Driver reaction time in expert witnessing practice concerning road accidents Inspectorate

Streszczenie
Artykuł omawia wybrane zagadnienia dotyczące czasu reakcji kierowcy oraz przedstawia praktyczne uwagi i spostrzeżenia, przydatne w pracy ekspertów zajmujących się badaniem i analizą wypadków drogowych. Procesy kształtujące czas ludzkiej reakcji są złożone, a jego wartość wynikowa zależy od bardzo wielu czynników. Autor zwraca uwagę na te elementy analizy wypadku drogowego związane z czasem reakcji kierowcy, które dotychczas być może nie były doceniane, ale w świetle badań wykonanych w ostatnich latach ich pomijanie okazało się źródłem błędów, rzutujących w konsekwencji m.in. na wadliwe rozstrzygnięcia organów procesowych.

Słowa kluczowe
Czas reakcji kierowcy, szczególna ostrożność, analiza przebiegu wypadku drogowego.

Abstract
The article discusses selected issues concerning driver reaction time and presents practical observations and insights which are useful in the work of experts dealing with studying and analysing road accidents. The processes shaping time of human reaction are complex and its resultant value depends on very many factors. The author pays attention to those elements of analysis of road accidents linked with time of reaction of driver, which up till now perhaps have not been appreciated, but in the light of studies carried out in recent years, it has turned out that overlooking them has been a source of errors, as a consequence leading to, amongst other things, flawed decisions by judicial bodies.

Key Words
Driver reaction time, particular care, analysis of the course of a road accident.


Beata Zborowska
Szkolenie zmniejszające liczbę punktów karnych po przekroczeniu przez kierowcę 24 punktów karnych. Omówienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. I OSK 885/09
Retraining period resulting in penalty points reduction after a driver's score exceeded 24 points. Discussion on the ruling of the Supreme Administrative Court of July 15, 2010, ref. I OSK 885/09

Streszczenie
Artykuł dotyczy problematyki istniejącego w Polsce punktowego systemu represjonowania kierowców dopuszczających się naruszeń przepisów ruchu drogowego. W niniejszym opracowaniu, na tle wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, omówiona została kwestia możliwości odbycia szkolenia zmniejszającego liczbę punktów karnych, po przekroczeniu przez kierowcę liczby 24 punktów.

Słowa kluczowe
Naczelny Sąd Administracyjny, szkolenie zmniejszające liczbę punktów karnych, kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, cofnięcie uprawnień, punkty karne.

Abstract
The article deals with a problem of a point-based repressive system, valid in Poland, penalising drivers who violate traffic regulations. The author, quoting a sentence passed by the Supreme Administrative Court, discusses the question of an option for the driver whose score exceeded 24 points to undergo a retraining period that results in reducing the number of penalty points.

Key Words
Supreme Administrative Court, penalty points number reducing retraining, qualifications check, revoking a licence, penalty points.