Paragraf na drodze 2/2015

Wykładnia prawa

Wojciech Kotowski

Omówienie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 września 2014 r., sygn. U 4/13, w sprawie „taryfikatora mandatowego”, w zakresie dotyczącym ruchu drogowego

Discussion of the Constitutional Court’s judgement of 30 September 2014, Ref. U 4/13, in the matter of the “tariff of fines” relating to road traffic infringements

Streszczenie

Autor omawia skierowany do Trybunału Konstytucyjnego wniosek Prokuratora Generalnego o zbadanie zgodności z Konstytucją rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 24 listopada 2003 r. w sprawie wysokości grzywien nakładanych w drodze mandatów karnych za wybrane rodzaje wykroczeń (Dz. U. Nr 208, poz. 2023 ze zm.) i wydany w tej sprawie wyrok Trybunału, który jedynie w niewielkiej części orzekł niezgodność rozporządzenia z Konstytucją.

Słowa kluczowe

Postępowanie mandatowe, wysokość grzywien, rozporządzenie, niezgodność z ustawą.

Abstract

The author discusses the request of the Attorney General addressed to the Constitutional Court to examine the compliance with the Constitution of the Order of the Prime Minister of 24 November 2003 in the matter of the size of fines – imposed as mandatory fines – for selected petty offences (Journal of Laws No. 208, item 2023, as amended). Furthermore, he examines the judgment of the Court handed down in this matter, finding that only a small part of the Order was inconsistent with the Constitution.

Key Words

Mandatory fine proceedings, size of fines, order, inconsistency with the Act.


Kazimierz J. Pawelec

Omówienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 16 kwietnia 2014 r., sygn. II KK 314/13, w sprawie możliwości przypisania sprawcy wypadku drogowego przestępstwa sprowadzenia niebezpieczeństwa katastrofy w ruchu lądowym

Discussion of the resolution of the Supreme Court of 16 April 2014, Ref. II KK 314/13, in the matter of the possibility of ascribing the crime of causing a direct threat of a disaster in road traffic to the perpetrator of a road accident

Streszczenie

Na kanwie sprawy o spowodowanie wypadku drogowego, w której oskarżony o spowodowanie wypadku kierowca został uniewinniony, autor omawia orzeczenie Sądu Najwyższego, w którym Sąd ten, oddalając kasację prokuratora, przedstawił następujące stanowisko: „Norma wynikająca z art. 174 § 1 k.k. określa zakaz zachowań skutkujących sprowadzeniem bezpośredniego niebezpieczeństwa katastrofy, co jednoznacznie przesądza o tym, że wskazany przepis określa typ przestępstwa skutkowego, charakteryzującego się konkretnym narażeniem dobra prawnego na niebezpieczeństwo (nie zaś abstrakcyjnym narażeniem tego dobra na niebezpieczeństwo). Okoliczność ta ma zasadnicze znaczenie. Nie sposób bowiem przypisać danemu sprawcy popełnienia przestępstwa z art. 174 § 1 k.k., o ile nie zostanie dowiedzione, że sprowadzone przez niego niebezpieczeństwo miało charakter konkretny. Nie jest wystarczające wykazanie, że owo niebezpieczeństwo było wyłącznie potencjalne. W toku postępowania należy jednoznacznie ustalić, że w sytuacji będącej skutkiem czynu sprowadzenie zagrożenia wystąpiło już w takiej skali, iż mogło się ziścić bez żadnych dalszych, bezprawnych zachowań danego sprawcy, a nieuchronnym następstwem rozwoju sytuacji, bez pojawienia się jakichkolwiek nowych czynników dynamizujących, było niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia wielu osób”.

Słowa kluczowe

Sprowadzenie niebezpieczeństwa katastrofy w ruchu lądowym, przesłanki przypisania.

Abstract

Against the background of a case of causing a road accident, in which a driver accused of causing an accident was acquitted, the author discusses a Supreme Court ruling in which the Supreme Court, in dismissing the prosecutor’s cassation, presented the following position: “the Standard (Regulation) stemming from Art. 174 § 1 Criminal Code defines the ban on behaviours resulting in causing a direct threat of a disaster, which clearly determines that the indicated provision defines a type of offence with criminal consequences, characterised by concrete exposure of a legal interest to a threat (and not abstract exposure of this interest to a threat). This circumstance has fundamental significance. For it is not possible to ascribe an offence under Art. 174 § 1 Criminal Code to a given perpetrator, unless it is proved that the threat caused by him/her was concrete. It is not sufficient to show that it was only a potential threat. In the course of proceedings, one should establish unequivocally that in the situation that is the result of the act, the bringing about of the threat occurred on such a scale that it could become a reality without any further, unlawful behaviours on the part of the given perpetrator, and that the inevitable consequence of the development of the situation – without the occurrence of any new boosting factors – was a threat to the life or health of many people”.

Key Words

Bringing about a direct threat of a disaster in road traffic, premises for ascribing.


Konrad A. Politowicz

Gdy kierowca nie zdąży się przebadać. Uwagi praktyczne dotyczące stosowania art. 102 ust. 1 pkt 3 ustawy o kierujących pojazdami

When a driver has not met deadlines for medical/psychological tests. Practical advice concerning application of Art. 102 Section 1 point 3 of the Vehicle Drivers Act

Streszczenie

Artykuł dotyczy oceny obligatoryjności skutku przewidzianego w przepisach art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a i b ustawy o kierujących pojazdami w sytuacjach, które można uznać za obiektywnie niezawinione przez kierowcę, będącego stroną postępowania prowadzonego przez starostę w sprawie niedochowania ustawowych terminów przewidzianych dla poddania się badaniom lekarskim i/lub psychologicznym oraz przedłożenia orzeczenia lekarza/psychologa do akt kierowcy. Istnieją przesłanki wskazujące na konieczność zastosowania wobec strony takiego postępowania administracyjnego instrumentów gwarancyjnych, chroniących ją przed pozbawieniem dokumentu prawa jazdy, zwłaszcza wtedy, gdy u podstaw decyzji o zatrzymania prawa jazdy miałyby lec niedomagania systemu instytucji publicznych.

Słowa kluczowe

Prawo jazdy, zatrzymanie prawa jazdy, badania lekarskie, badania psychologiczne.

Abstract

The article concerns assessment of the mandatory nature of the result provided for in Art. 102 Section 1 point 3 letters a and b of the Vehicle Drivers Act in situations which can be considered as objectively not the fault of the driver, being a party to proceedings conducted by a starosta (local government official) in the matter of not complying with statutory deadlines for undergoing medical and/or psychological examinations as well as entering the medical/psychological certificate(s) into the driver’s records. There are premises indicating the necessity of conducting administrative proceedings that will ensure guarantee instruments for the party – protecting the party from being deprived of the driving licence, especially when the basis for the decision to confiscate the driving licence may lie in deficiencies of public institutions.

Key Words

Driving licence, confiscation of driving licence, medical examinations, psychological examinations.


Z wokandy sądowej

Lech K. Paprzycki

Nieodwołane ograniczenie prędkości

Uncancelled speed limit

Streszczenie

Artykuł dotyczy wypadku ze skutkiem śmiertelnym, polegającego na tym, że na odcinku drogi o kilku zakrętach, gdzie obowiązywało ograniczenie prędkości do 30 km/h, będący w stanie nietrzeźwości kierowca samochodu osobowego, jadąc z prędkością ok. 95 km/h, po wyjściu z tych zakrętów stracił panowanie nad pojazdem i – pomimo podjętego hamowania – wypadł poza drogę i dachował. Powstanie tego wypadku oskarżony i skazany kierowca tłumaczył tym, że to pasażer nieoczekiwanie szarpnął kierownicą samochodu, co doprowadziło do utraty panowania nad pojazdem.

Słowa kluczowe

Stan nietrzeźwości, nadmierna prędkość, utrata panowania nad pojazdem.

Abstract

The article concerns an accident with a fatal result: on a section of road with several bends where there was a speed limit in force of 30 km/h, a car driver in a state of alcohol intoxication, driving at a speed of about 95 km/h, after exiting from three bends, lost control of the car and in spite of braking drove off the road and rolled over. The accused and convicted driver gave the following explanation for why the accident had occurred: a passenger had unexpectedly tugged the steering wheel, which led to loss of control of the vehicle.

Key Words

State of alcohol intoxication, speeding, loss of control of the vehicle..


Materiały szkoleniowe

Piotr Ciępka

Opóźnienia hamowania motocykli na mokrej nawierzchni jezdni

Motorcycle braking deceleration on a wet road surface

Streszczenie

W artykule przedstawione są wyniki badań hamowania motocykli: Yamaha MT-09 i Suzuki Boulevard S83. Badania wykonano na mokrej nawierzchni jezdni, przy wykorzystaniu wyłącznie hamulca przedniego, wyłącznie tylnego oraz obu hamulców naraz. Zaprezentowane w artykule wykresy zmian opóźnienia w funkcji czasu pozwalają dodatkowo na ocenę przebiegu opóźnienia w zależności od techniki hamowania i ocenę przyspieszeń, uzyskiwanych w czasie rozpędzania motocykli, a w przypadku motocykla Suzuki – także na oszacowanie opóźnienia hamowania silnikiem. Autor zwrócił również uwagę, że przy niewłaściwej taktyce hamowania istnieje możliwość uzyskania w czasie pomiaru błędnych (zaniżonych) wartości średniego pełnego opóźnienia hamowania.

Słowa kluczowe

Motocykl, pojazd jednośladowy, opóźnienie hamowania, hamowanie silnikiem.

Abstract

The article presents results of research on the braking of motorcycles: Yamaha MT-09 and Suzuki Boulevard S83. The experiment was carried out on a wet road surface, using a) only the front brake, b) only the rear brake, and c) both brakes. The graphs of changes in deceleration as a function of time presented in the article additionally allow assessment of the course of deceleration depending on the braking technique, and an assessment of accelerations obtained during running up of motorcycles, and in the case of the Suzuki motorcycle – an assessment of deceleration when using engine braking. The author also draws attention to the fact that, with the wrong braking tactics, there is a possibility of obtaining erroneous (lowered) values of mean fully developed deceleration (MFDD) during measurements.

Key Words

Motorcycle, one-track vehicle, braking deceleration, engine braking.


Marcin Starzyk

Koła jezdne jako element pojazdu mogący stwarzać bezpośrednie zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego – w kontekście art. 179 Kodeksu karnego

Vehicle road wheels as an element, which can pose an immediate danger to road traffic safety in the context of article 179 Criminal Code

Streszczenie

W artykule wyjaśniono, co należy rozumieć przez stan pojazdu stwarzający bezpośrednie zagrożenie w ruchu, o którym mowa w art. 179 Kodeksu karnego. Opisano wymagane właściwości ogumionych kół jezdnych i ich wpływ na bezpieczeństwo ruchu. Wskazano na negatywne czynniki stosowania niewłaściwie dobranych do pojazdu kół i opon, mogące powodować bezpośrednie zagrożenie dla ruchu, w rozumieniu art. 179 Kodeksu karnego.

Słowa kluczowe

Bezpośrednie zagrożenie bezpieczeństwa ruchu, koła, opony, art. 179 k.k.

Abstract

The article discusses the effect of vehicle wheels properties on the immediate danger to road traffic safety in the context of article 179 Criminal Code. The negative influence of incorrect matching wheels and tyres to the vehicle on traffic safety has been described.

Key Words

Immediate danger to road traffic safety, wheels, tyres, art. 179 Criminal Code.


Informacje

XIV Międzynarodowa Konferencja Problemy Rekonstrukcji Wypadków Drogowych, Kraków, 18–19 września 2015 r.